
Fidan geç tutunuyor
Trabzon hurmasının saçak kökü azdır; fidan dikimden sonra uzun süre yerinde sayabilir. İlk yılların kökü belirleyicidir.
Satın al
Göz uyanışı, çiçek ve meyve tutumu: Trabzon hurmasının 3 kritik anında yararlı bakteri desteği. Ne zaman, nasıl, ne kadar?

Trabzon hurması, meyve dökümüne en eğilimli ağaçlardandır; çiçekten sonra ve yaz ortasında olmak üzere iki ayrı döküm dalgası yaşayabilir. Kökü kazık yapılı ve saçak kökü azdır; su ve besin dalgalanmasını hemen dökümle gösterir. Dökülen meyve, az ürün ve yıldan yıla değişen verim çoğu zaman kök bölgesinin bu hassasiyetiyle ilgilidir.
3 kritik anı gör ↓Trabzon hurması için Proverim1 L 949 TL'den · tek uygulamada topraktan 2 dekar · Bakanlık tescilli
Sezonluk ihtiyacımı hesapla Satın al
Trabzon hurmasının saçak kökü azdır; fidan dikimden sonra uzun süre yerinde sayabilir. İlk yılların kökü belirleyicidir.

Beslenmeyen ya da su tutan toprakta yapraklar açık renkli kalır. Geniş ve parlak yaprak, meyveyi yaz boyunca besleyecek kaynaktır.

Çiçeklenmede su stresi, aşırı azot ve sürgünün meyveyle yarışması tutumu düşürür. Tozlayıcı isteği çeşide göre değişir.

Yaz ortasında gelen kuraklık ve sıcak, ağacın taşıyamadığı meyveleri bırakmasına yol açar. Kalan meyveler de küçük kalabilir.
Trabzon hurması belirtileri hakkında
Bu ağaç dökümüne doğal olarak eğilimlidir. Çiçek sonrası ve yaz ortası dökümü; su stresi, sıcak, aşırı azot, fazla yük ve zayıf kökle artar. Yazın sulamayı düzenli tutun; meyve tutumunda topraktan uygulama kök bölgesini destekler.
Diospyros kaki
Trabzon hurması derine inen kazık köklü bir ağaçtır; saçak kökleri azdır ve kolay kırılır. Bu yüzden fidanı dikimden sonra geç tutunur. Derin, süzek ve nemini koruyan toprakta en iyi gelişir; uzun süre su altında kalan toprakta kök zayıflar.
Ağaç çiçeklerini o yılın sürgünlerinde, geç ilkbaharda açar; meyve yaz boyunca uzun bir büyüme dönemi geçirir. Bu dönemde su ve potasyum eksikliği hem dökümü artırır hem meyveyi küçük bırakır. Aşırı azot ise sürgünü azdırır ve meyve tutumunu düşürebilir.
Bitki probiyotiği Trabzon hurmasında az saçak kökü olan bu ağacın kök gelişimini destekler; kök bölgesine yerleşen Bacillus türleri yan kök ve kök tüyü oluşumuna yardımcı olur. Meyve tutumundaki ikinci topraktan uygulama, ilk döküm dalgasının geldiği döneme eşlik eder.
Trabzon hurması (Diospyros kaki), Karadeniz'de cennet elması, bazı yörelerde Japon hurması diye bilinen, sonbaharda olgunlaşan subtropik-ılıman bir meyvedir. Trabzon hurması yetiştiriciliği buruk (Hachiya, Rojo Brillante, yerli tipler) ve buruk olmayan (Fuyu, Jiro, Hana Fuyu) çeşitlerle yapılır; buruk olmayanlar sertken yenebildiği için pazarda hızla yaygınlaşıyor. Bu ağacın verimdeki asıl darboğazı az saçak köklü kazık kök sistemi ve buna bağlı meyve dökümüdür; ağaç su ve besin dalgalanmasını hemen çiçek ve meyve bırakarak gösterir.
Kök derine iner ama emici saçak kökü azdır ve kolay kopar. Bu yüzden fidan dikimden sonra geç tutunur, kök bölgesindeki her stres ağaca çabuk yansır.
Çiçekler baharda çıkan yeni sürgünlerin yaprak koltuklarında, geç ilkbaharda açar. Bu, geç donlardan kaçmasını sağlar ama çiçek ve sürgünün aynı besin için yarışmasına yol açar.
Çeşitlerin çoğu tozlanma olmadan da çekirdeksiz meyve bağlayabilir (partenokarpi). Bu meyveler ise stres anında dökülmeye daha eğilimlidir.
Meyve, tutumdan hasada kadar mayıs-haziranla ekim-kasım arasında yaklaşık 5 ay ağaçta kalır; su ve potasyum ihtiyacı yaz boyunca sürer.
Az saçak köklü bu ağacın kökünü çoğaltmak ve uzun yaz boyunca meyveyi dalda tutmak için Proverim'deki 5 Bacillus türü iş bölümüyle çalışır:
B. subtilis oksin ve sitokinin öncülleriyle yan kök ve kök tüyü oluşumunu teşvik eder; B. megaterium bağlı fosforu çözerek kökün yayılması için gereken enerjiyi destekler. Trabzon hurmasında en çok ihtiyaç duyulan şey daha fazla emici köktür.
B. pumilus ACC deaminaz enzimiyle su ve sıcak stresinde artan etilenin dengelenmesine yardım eder; etilen, meyve sapındaki kopma bölgesini harekete geçiren ana hormondur. Bu, haziran ve yaz ortası dökümünün azalmasına katkı sağlar.
B. amyloliquefaciens kök çevresinde su tutan ekzopolisakkaritler üretir; temmuz-ağustos sıcağında kökün su almaya devam etmesine ve dökümü tetikleyen su stresinin hafiflemesine yardımcı olur.
B. licheniformis kilde bağlı potasyumu çözer. Potasyum eksikliğinde Trabzon hurmasında döküm ve meyve çatlaması artar; düzenli potasyum akışı iri, turuncu ve tatlı meyveyi destekler.
Beş tür, Trabzon hurmasının göz uyanışından sonbahar hasadına kadar süren uzun sezonunda kök bölgesinde farklı görevler üstlenir.
Hedef dönem: Göz uyanışı ve sürgün
Trabzon hurmasının kazık kökü güçlü, saçak kökü zayıftır. B. subtilis kök uçlarına tutunup bu açığı kapatmaya yardım eder.
Hedef dönem: Göz uyanışı ve çiçek
Kökün yeni dallanmalar yapması fosfora bağlıdır. B. megaterium toprakta bağlı kalan fosforu çözer.
Hedef dönem: Tutum ve yaz
Meyve yaz boyunca ağaçta büyür; su stresi döküm demektir. B. amyloliquefaciens kök çevresinde nem tamponu kurar.
Hedef dönem: Meyve büyütme
Potasyum eksikliği bu ağaçta hem dökümü hem çatlamayı artırır. B. licheniformis kil arasındaki potasyumu çözer.
Hedef dönem: Çiçeklenme ve tutum
Trabzon hurmasında döküm, stres etileniyle tetiklenir. B. pumilus hormon dengesini korumaya yardım eder.
| Bakteri türü | Temel mekanizma | Trabzon hurmasındaki katkısı | Hedef dönem |
|---|---|---|---|
| B. subtilis | Oksin-sitokinin, siderofor, biyofilm | Saçak kök, demir alımı | Göz uyanışı ve sürgün |
| B. megaterium | Fosfataz, fitaz, organik asit | Kök gelişimi, çiçek enerjisi | Göz uyanışı ve çiçek |
| B. amyloliquefaciens | Kök kolonizasyonu, EPS | Yaz kuraklığına destek | Tutum ve yaz |
| B. licheniformis | Potasyum çözme, proteaz, amilaz | İri meyve, renk, daha az çatlama | Meyve büyütme |
| B. pumilus | ACC deaminaz, giberellin | Meyveyi dalda tutma, kalsiyum | Çiçeklenme ve tutum |

1. uygulama · 1 L / 200 L su · 2 dekara kadar
Kış dinlenmesinden sonra kazık kök ve az sayıdaki saçak kök uyanır. Bakteriler bu dönemde kök bölgesine yerleşir; yeni kök oluşumu desteklenir.
Nasıl: Damlama veya taç izdüşümüne can suyu

2. uygulama · 1 L / 300 L su · 3 dekara kadar
Çiçeklenmenin ardından geniş yapraklar tam büyüklüğe ulaşır. Yapraktan uygulama yaprak yüzeyine yararlı bakteri taşır.
Nasıl: Atomizör; sabah erken veya akşamüstü

3. uygulama · 1 L / 200 L su · 2 dekara kadar
Tutumdan sonra ilk döküm dalgası gelir; meyve uzun bir büyüme dönemine girer. Kök çevresindeki bakteri nüfusu tazelenir.
Nasıl: Damlama veya taç izdüşümüne can suyu
Uygulama zamanı hakkında
Resmi takvimde yumuşak çekirdekli meyveler programı uygulanır: gözler uyanmadan önce topraktan, çiçeklenme sonrası yapraklar oluştuğunda yapraktan, meyve tutumu zamanında topraktan.
Resmi takvim 3 dönemdir. Yaz dökümüne karşı en etkili adım düzenli sulama ve dengeli beslemedir; meyve tutumundaki topraktan uygulama bu dönemin başına denk gelir.
Trabzon hurmasında ürün taç izdüşümüne verilir; az sayıdaki saçak kök tacın gölgesinin düştüğü halkada yoğunlaşır. Damlama sulamalı bahçede önce normal sulamayı yapın; sulamanın son 15–20 dakikasında ürünü gübre tankından verin, ardından 5 dakika temiz su geçirin. Sulanmayan bahçede veya bahçe içindeki tek ağaçta toprak nemliyken, yağmurdan önce veya hemen sonra taç izdüşümüne can suyu olarak verin.
1 L ürün + 0,5 L şilempe → 200 L su · 2 dekara kadar
Çiçekler döküldükten sonra geniş yapraklar büyürken, sabah erken veya akşam serinliğinde, hava 10–30 °C arasındayken püskürtün. Parlak ve mumsu yaprak yüzeyinin iki tarafı da ıslanmalı; rüzgârda ve öğle sıcağında uygulama yapmayın.
1 L ürün + 0,5 L şilempe → 300 L su · 3 dekara kadar
Uygulama sayısı değişmez: resmi takvimdeki 3 uygulama bakterileri köke yerleştirir, bakteriler kök çevresinde çoğalarak sonraki evrelerde de çalışmayı sürdürür.
Trabzon hurması diğer meyvelere göre geç uyanır, ama kökü gözlerden önce çalışmaya başlar. Taç izdüşümüne verilen ürün kök bölgesine yerleşir ve yeni saçak kök oluşumunu destekler.
1. uygulama · gözler uyanmadan önce · topraktan
Mayıs-haziranda yeni sürgünlerin koltuklarında çiçekler açar, ardından yapraklar tam büyüklüğe ulaşır. Bu geniş yaprak alanı meyveyi beş ay boyunca besleyecek kaynaktır.
2. uygulama · çiçeklenme sonrası, yapraklar oluşurken · yapraktan
Tutumdan kısa süre sonra ağaç taşıyamayacağı meyveleri bırakır. Bu dönemdeki topraktan uygulama kök çevresindeki bakteri nüfusunu tazeler; düzenli sulama ve dengeli azotla birlikte kalan meyvelerin dalda tutunmasına eşlik eder.
3. uygulama · meyve tutumu zamanında · topraktan
Temmuz-ağustos sıcağında ikinci döküm dalgası görülebilir; sulama aralığı açılmamalıdır. Sonbaharda meyve turuncu-kırmızı rengini alır, yapraklar döküldükten sonra bile dalda kalabilir.
Çiçek sonrası ve yaz ortasında iki dalga hâlinde gelir; su stresi, aşırı azot, fazla yük, tozlanmasız meyve ve zayıf kökle artar.
Genç ağaçta, aşırı azotla azan sürgünde ve sert budamayla çiçek taşıyan uç gözleri kesilen ağaçta çiçek az olur.
Az saçak köklü fidan dikimde kök kaybına uğrar; ilk 1–2 yıl yerinde sayabilir, kurak geçen yazda zayıflar.
Potasyum eksikliğinde yaprak uçları ve kenarları sararıp kurur; kireçli toprakta genç yapraklar damar arası sararır, su birikmesinde kök havasız kalır.
Potasyum eksikliği, yaz kuraklığından sonra gelen bol su ve aşırı meyve yükü meyvede çatlamaya ve küçük kalmaya yol açar.
Trabzon hurmasının saçak kökü azdır. Bacillus türlerinin ürettiği büyüme düzenleyicileri yan kök ve kök tüyü oluşumunu destekler; bu ağaçta en çok ihtiyaç duyulan şey budur.
B. licheniformis ve B. pumilus, yaz kuraklığı ve sıcak gibi stres koşullarında bitkiye destek olur.
B. megaterium topraktaki bağlı fosforun bitkinin alabileceği hâle gelmesine yardımcı olur. Fosfor, kök gelişimi için temel besinlerdendir.
Araştırma sonuçları ilgili çalışmalardaki suşlara ve koşullara aittir; Proverim'in beşli karışımı için birebir garanti değildir.
Sezonda 2 topraktan + 1 yapraktan uygulama. Dekarı girin, ihtiyacınızı ve en uygun ambalajı görün.
Cevabını bulamadıysanız ziraat mühendisimize yazın.
WhatsApp'tan sorTrabzon hurmasında bitki probiyotiği
Topraktan uygulamada 1 L ürün 200 L suyla 2 dekara kadar, yapraktan uygulamada 1 L ürün 300 L suyla 3 dekara kadar yeter. Sezonda 2 topraktan + 1 yapraktan uygulama yapıldığı için 10 dekar için yaklaşık 13,3 L gerekir.
Evet, aynı oranla: 1 L ürün 200 L suya. Dikimde can suyuyla vermek fidanın kök tutmasına yardımcı olur; sonraki yıllarda resmi takvimdeki 3 dönem uygulanır.
Evet. 1 L ürün önce ürünle gelen 0,5 L şilempe ile karıştırılır, sonra gübre tankına katılır. Damlamanın son 20–30 dakikasında vermek ürünü kök bölgesinde tutar. Hazırlanan karışım aynı gün kullanılmalıdır.
Bahçede yapraktan uygulama atomizör veya turbo pülverizatörle, tacın içi ve dışı ıslanacak şekilde yapılır. Doz aynı kalır: 1 L ürün önce 0,5 L şilempe ile karıştırılır, 300 L suyla 3 dekara kadar yeter.
Evet. Trabzon hurması, Karadeniz'de cennet elması, bazı yörelerde Japon hurması olarak da bilinir. Bu sayfadaki program hepsi için geçerlidir.
Hayır. Gübre programınıza devam edin. Bitki probiyotiği gübrenin yerini almaz; besinin köke daha iyi ulaşmasına ve kök gelişimine yardımcı olur. Hazır gübre karışımlarıyla tankta uzun süre bekletmeyin.
10 L suya 50 mL ürün (aynı 1/200 oranı), 1 L suya 5 mL karıştırıp can suyu olarak verin. Saksıda da aynı 3 dönem geçerlidir.
Trabzon hurmasında kök, çiçek ve meyve
Trabzon hurması doğası gereği dökümüne eğilimli bir ağaçtır; meyveler çoğunlukla çiçekten sonra ve yaz ortasında iki dalga hâlinde dökülür. Su stresi ya da aşırı sulama, aşırı azotlu gübre, fazla meyve yükü, tozlanma eksikliği ve potasyum yetersizliği dökümü artırır. Yazın sulamayı düzenli tutmak, azotu dengelemek ve potasyumu aksatmamak dökümü azaltır.
Aşılı Trabzon hurması fidanı dikimden sonra genellikle 3–4. yılda meyveye başlar, 8–10. yılda tam verime ulaşır. Çöğürden yetişen aşısız ağaçlarda bu süre çok daha uzundur ve meyve kalitesi belirsizdir. Uzun ömürlü bir ağaçtır; bakımlı bahçede onlarca yıl verim verir.
Trabzon hurması fidanı yaprak dökümünden sonra kasım–mart arasında, toprak donlu ve çamurlu değilken dikilir. Kökü kolay kırıldığı için fidan kökü kurutulmadan, mümkünse topraklı veya tüplü dikilmelidir. Dikim aralığı genellikle 5x5 veya 6x6 m'dir.
Trabzon hurması çeşide ve bölgeye göre ekim–aralık arasında, meyve çeşide özgü turuncu-kırmızı rengini aldığında toplanır. Buruk olmayan çeşitler (Fuyu, Jiro) sert ve gevrekken yenebilir. Buruk çeşitler sert toplanır, yumuşayıp burukluğu gidene kadar bekletilir; meyve makasla, sapın üstündeki çanak yaprak kalacak şekilde kesilir.
Trabzon hurması ağacının meyve vermemesinin en sık sebepleri ağacın genç olması, aşırı azotla azan sürgün ve sert budamadır. Çiçekler, bir yaşlı dalların uç gözlerinden çıkan yeni sürgünlerde açar; bu uçları her yıl kısaltmak çiçeği keser. Çok gölgeli yerde, aşısız çöğür ağaçlarda ve kuraklık stresinde de çiçeklenme zayıf kalır.
Trabzon hurmasında yaprak uçları ve kenarlarının sararıp kuruması çoğunlukla potasyum eksikliğinin işaretidir. Genç yapraklarda damarlar yeşil kalıp arası sararıyorsa kireçli toprakta demir alınamıyordur. Ağır ve su tutan toprakta havasız kalan kök de genel bir sararma ve yaprak dökümüne yol açar.
Trabzon hurması kış sonunda, hafif ve seyreltme ağırlıklı budanır; genellikle 3–5 ana dallı goble veya değiştirilmiş lider şekli verilir. Çiçek veren sürgünler bir yaşlı dalların uç gözlerinden çıktığı için bu dalları topyekûn kısaltmak ürünü düşürür. Taç içini karartan, kesişen ve yaşlanmış dallar alınır; dallar meyve yüküyle kırılabileceğinden aşırı uzun dallar dengelenir.
Trabzon hurması ağacı düzenli nemi sever ama su birikmesine dayanamaz. Meyve yaz boyunca ağaçta büyüdüğü için haziran–eylül arası düzenli sulama gerekir; kuraklık da aşırı sulama da dökümü artırır. Damla sulamada kök bölgesini sürekli tavda tutmak en uygun yöntemdir.
Trabzon hurması özellikle meyve tutumundan sonbahar hasadına kadar, yağışın kesildiği aylarda sulanır. Damlamada yazın toprağa göre 3–5 günde bir, salma sulamada 10–15 günde bir sulama yapılır. Hasada yakın dönemde sulamayı azaltmak meyve kalitesini artırır.
Trabzon hurmasında 3 yılda bir dekara 3–4 ton iyi yanmış çiftlik gübresi sonbaharda toprağa karıştırılır, fosfor kışın verilir. Azot üç parçaya bölünerek erken ilkbahar, mayıs ve haziranda; potasyum ilkbahar ve yaz başında verilir. Aşırı azot çiçek ve meyve dökümünü artırdığı için miktar toprak ve yaprak analizine göre belirlenmelidir. Proverim bu programın yerini almaz, besinin köke ulaşmasına yardım eder.
Bacillus, karışım ve uygulama
Tam verim çağındaki bakımlı Trabzon hurması bahçesinde dekardan çeşide ve dikim sıklığına göre yaklaşık 2–3 ton ürün alınabilir. Verim yıldan yıla dalgalanabilir; meyve dökümü ve aşırı yük sonrası zayıf yıl bu dalgalanmanın ana sebebidir. Düzenli sulama ve dengeli beslenme verimi istikrarlı hâle getirir.
Buruk çeşitler (Hachiya, Rojo Brillante ve yerli tipler) meyve tamamen yumuşayana kadar tanen nedeniyle ağzı burur; buruk olmayanlar (Fuyu, Jiro, Hana Fuyu) sert ve gevrekken yenebilir. Buruk çeşitlerin burukluğu bekletme, etilen veya karbondioksit uygulamasıyla giderilir. Buruk olmayan çeşitler daha sıcak yaz ister.
Trabzon hurması ağacı serbest bırakılırsa 8–10 m boya ulaşabilir; bahçede budamayla 4–5 m civarında tutulur. Anaç ve çeşit ağacın gücünü belirler. Taç büyüklüğüne uygun 5x5 veya 6x6 m dikim aralığı bırakılmalıdır.
Trabzon hurması ılıman ve subtropik iklimde, sıcak ve uzun yazı olan yerlerde iyi yetişir; Karadeniz, Marmara, Ege ve Akdeniz kıyıları uygundur. Kış soğuklama ihtiyacı düşüktür (yaklaşık 200–400 saat) ve dinlenmedeki ağaç kış soğuklarına oldukça dayanıklıdır. Buruk olmayan çeşitler şekerlenmek için daha sıcak bir yaz ister.
Trabzon hurması aşıyla çoğaltılır; anaç olarak en çok Diospyros lotus (Karaelma) ve kültür çöğürü kullanılır. Aşı ilkbaharda kalem aşısı veya yaz sonunda göz aşısı olarak yapılır. Çekirdekten yetişen ağaç ana ağacın özelliklerini taşımaz.
Buruk olmayan Trabzon hurması 0–1 °C ve yüksek nemde birkaç hafta ile iki ay arasında bozulmadan saklanabilir. Buruk çeşitler sert toplanıp serin yerde yumuşamaya bırakılır, yumuşayan meyve birkaç gün içinde tüketilmelidir. Uzun süre saklamak için yumuşamış meyve dondurulabilir ya da kurutulur.
Proverim Trabzon hurmasında kök bölgesine yerleşerek az sayıdaki saçak kökün çoğalmasını ve besin alımını destekler. İçindeki 5 Bacillus türü fosfor, potasyum ve demirin alınmasına yardımcı olur, stres etilenini dengeleyerek meyve dökümünün azalmasına katkı sağlar.
Trabzon hurmasına Proverim yılda 3 kez verilir: gözler uyanmadan önce topraktan, çiçeklenme sonrası yapraklar oluşurken yapraktan, meyve tutumu zamanında topraktan. Topraktan 1 L ürün + 0,5 L şilempe 200 L suyla 2 dekara kadar, yapraktan 1 L ürün + 0,5 L şilempe 300 L suyla 3 dekara kadar yeter.
Evet, Trabzon hurmasında ikinci uygulama yapraktandır ve çiçeklenme sonrası, yapraklar oluşurken yapılır. Sabah erken veya akşam serinliğinde, 10–30 °C arasında, mumsu yaprak yüzeyinin iki tarafı da ıslanacak şekilde püskürtülür.
Proverim NPK'lı suda çözünür gübreler, potasyum nitrat, hümik-fulvik asit ve aminoasitlerle aynı tankta kullanılabilir; karışım aynı gün tüketilmelidir. Bakırlı ürünler ve dezenfektanlarla aynı tankta karıştırılmaz; bu ürünlerle Proverim arasında en az 7–10 gün ara bırakılmalıdır.
Trabzon hurmasının 3 kritik anında yararlı bakteri desteği. 1 litre, 2 dekar.