
Fide dikimden sonra duruyor
Toprak 15 °C'nin altındayken karpuz kökü büyümez. Erken dikimde fide haftalarca yerinde sayabilir.
Satın al
İlk gelişim, çiçek ve meyve tutumu: karpuzun 3 kritik anında yararlı bakteri desteği. Ne zaman, nasıl, ne kadar?

Karpuz sıcağı seven bir bitkidir; toprak ısınmadan dikilirse kök durur ve bitki haftalarca yerinde sayar. Kollar uzayıp çiçeklendiğinde ise tek bir bitki birkaç kiloluk meyveyi su ve besinle doldurmak zorundadır. Tutmayan meyve, çatlayan ve küçük kalan karpuz çoğu zaman bu iki dönemdeki kök gücüyle ilgilidir.
3 kritik anı gör ↓Karpuz için Proverim1 L 949 TL'den · tek uygulamada topraktan 2 dekar · Bakanlık tescilli
Sezonluk ihtiyacımı hesapla Satın al
Toprak 15 °C'nin altındayken karpuz kökü büyümez. Erken dikimde fide haftalarca yerinde sayabilir.

Hızla uzayan kollarda azot ve magnezyum ihtiyacı yüksektir. Kök yetişemezse yaşlı yapraklar açılır.

Karpuz dişi çiçeği arıyla tozlanır. Arı azlığı, aşırı sıcak, yağmur ve fazla azot meyve tutumunu düşürür.

Meyve büyürken toprağın kuruyup birden ıslanması kabuğu çatlatır. Su ve potasyum yetmezse meyve küçük kalır.
Karpuz belirtileri hakkında
Karpuzun dişi çiçeği arıyla tozlanır; arı azlığı, aşırı sıcak, yağmurlu günler ve fazla azot tutumu düşürür. Tarlada arı bulunmasına dikkat edin; çiçeklenme başlangıcında yapraktan uygulama bu döneme eşlik eder.
Meyve büyürken toprağın kuruyup birden ıslanması ve hasada yakın aşırı sulama en sık sebeplerdir. Kabuk iç büyümeye yetişemez. Sulamayı düzenli ve dengeli tutun.
Meyve büyürken sıcaklığın ani değişmesi, düzensiz sulama, zayıf tozlanma ve dengesiz beslenme içte boşluk oluşmasına yol açabilir. Meyve tutumunda topraktan uygulama kök bölgesini destekler.
Citrullus lanatus
Karpuz kökü genç dönemde hızla yayılır ve olgun bitkide geniş bir alanı tarar. Hafif, ılık ve havalanan toprakta en iyi gelişir; ağır ve soğuk toprakta kök büyümesi yavaşlar. Aşılı fidelerde anaç kökü daha güçlüdür ama tutunma dönemi yine belirleyicidir.
Karpuzun besin ihtiyacı meyve tutumundan sonra hızla artar; meyve büyümesinde potasyum ve su en önemli iki girdidir. Düzensiz sulama hem çatlamaya hem şekilli olmayan meyveye yol açar. Tuzlu suda ve kireçli toprakta kök besin almakta zorlanır.
Bitki probiyotiği karpuzda dikimden hemen sonra kök bölgesine yerleşir ve yeni kökün yayılmasını destekler. Çiçeklenme başlangıcındaki yapraktan uygulama kolların en hızlı uzadığı döneme, meyve tutumundaki topraktan uygulama ise meyve büyümesinin başlangıcına eşlik eder.
Karpuz (Citrullus lanatus), sıcağı seven, kolları metrelerce uzayan ve tek bitkide birkaç kiloluk meyveyi su ve şekerle dolduran bir kabakgildir. Türkiye'de iri, yuvarlak-oval, çizgili Crimson Sweet tipi çeşitler ve hibritler yaygındır; mini, çekirdeksiz ve çerezlik çekirdek için yetiştirilen karpuzlar da özel pazar bulur. Üretimin büyük kısmında güçlü anaçlı aşılı fide kullanılır. Karpuz yetiştiriciliğinde verimi iki an belirler: dikimden sonra kökün ılık toprakta ne kadar hızlı yayıldığı ve meyve tutumundan sonra su-potasyum akışının ne kadar kesintisiz sürdüğü.
Tohum en az 18 °C toprakta çimlenir; fide dikimi için toprağın 15 °C'yi, havanın 10 °C'yi geçmesi beklenir. Soğuk toprakta kök durur, bitki haftalarca yerinde sayar.
Karpuzda erkek ve dişi çiçekler ayrıdır; dişi çiçek arıyla, birçok kez ziyaret edilerek tozlanır. Eksik tozlanan meyve küçük kalır ya da yamuk büyür.
Meyvedeki şeker yapraklarda üretilir ve potasyumla meyveye taşınır. Olgunlaşmaya yakın yaprak kaybı ve aşırı sulama tadı düşürür.
Kökün ılık toprakta hızla yayılması, çiçek ve meyve tutumunun dengelenmesi ve meyve dolumunda su-potasyum akışının sürmesi için Proverim'deki 5 Bacillus türü iş bölümüyle çalışır:
B. subtilis yeni kök uçlarında biyofilm kurar, oksin ve sitokinin öncülleriyle yan kök oluşumunu teşvik eder; B. megaterium bağlı fosforu çözer. Aşılı ve aşısız fidenin dikim sonrası durgunluğunun kısalmasına yardımcı olur.
B. pumilus ACC deaminaz enzimiyle sıcak ve kurak günlerde artan stres etilenini dengelemeye yardım eder; B. megaterium çiçeklenmenin ihtiyaç duyduğu fosforun çözülmesine katkı sağlar. Dişi çiçeklerin meyveye dönmesi desteklenir.
B. licheniformis kil arasına sıkışmış potasyumu çözer, B. amyloliquefaciens kök çevresinde su tutan ekzopolisakkaritler üretir; meyve büyütme döneminde iri, ağır ve şekeri yüksek karpuza katkı sağlar.
B. pumilus genç kök uçlarının oluşumunu destekleyerek kalsiyumun meyveye ulaşmasına yardım eder, B. amyloliquefaciens kök çevresindeki nemi dengeler; kabuk esnekliğine ve çatlama riskinin azalmasına katkı sağlar.
Beş tür, karpuzun dikimden hasada kadar süren sezonunda kök bölgesinde farklı görevler üstlenir.
Hedef dönem: Dikim ve ilk gelişim
Karpuzda ilk haftalarda kökün ne kadar hızlı yayıldığı bütün sezonu belirler. B. subtilis kök uçlarına tutunup biyofilm oluşturur.
Hedef dönem: Dikim ve çiçeklenme
Fosforu yetersiz kalan karpuz küçük kalır, çiçeklenmesi zayıflar. B. megaterium toprakta bağlı kalan fosforu çözer.
Hedef dönem: Meyve büyütme ve yaz sıcakları
Karpuz tuzluluğa orta derecede hassastır, meyve büyürken su ihtiyacı katlanır. B. amyloliquefaciens kök çevresinde tampon bir bölge kurar.
Hedef dönem: Meyve gelişimi ve olgunlaşma
Meyve büyürken karpuzun potasyum ihtiyacı en üst düzeye çıkar. B. licheniformis kil arasına sıkışmış potasyumu çözer.
Hedef dönem: Çiçeklenme ve meyve tutumu
Sıcak ve su stresinde artan etilen dişi çiçeklerin ve genç meyvelerin dökülmesine yol açar. B. pumilus hormon dengesini korumaya yardım eder.
| Bakteri türü | Temel mekanizma | Karpuzdaki katkısı | Hedef dönem |
|---|---|---|---|
| B. subtilis | Oksin-sitokinin, siderofor, biyofilm | Hızlı kök yayılması, demir alımı | Dikim ve ilk gelişim |
| B. megaterium | Fosfataz ve organik asit üretimi | Fide gücü, çiçeklenme enerjisi | Dikim ve çiçeklenme |
| B. amyloliquefaciens | Ekzopolisakkarit (EPS), kök kolonizasyonu | Su dengesi, tuz ve sıcak stresine destek | Meyve büyütme ve yaz sıcakları |
| B. licheniformis | Potasyum çözme, proteaz-amilaz | Meyve iriliği, şeker (Brix), kırmızı iç | Meyve gelişimi ve olgunlaşma |
| B. pumilus | ACC deaminaz, giberellin dengesi | Çiçek-meyve tutumu, kalsiyum | Çiçeklenme ve meyve tutumu |

1. uygulama · 1 L / 200 L su · 2 dekara kadar
Dikim veya çıkıştan sonra kök toprağa yayılmaya başlar. Bakteriler bu dönemde köke yerleşir; kök tüyü oluşumu ve fosfor alımı desteklenir.
Nasıl: Damlama, can suyu veya fide viyolü

2. uygulama · 1 L / 300 L su · 3 dekara kadar
Kollar uzayıp ilk çiçekler açarken bitki en hızlı büyüme dönemine girer. Yapraktan uygulama yaprak yüzeyine yararlı bakteri taşır.
Nasıl: Sabah erken veya akşamüstü püskürtme

3. uygulama · 1 L / 200 L su · 2 dekara kadar
Meyve tutup büyümeye başladığında su ve potasyum ihtiyacı katlanır. Kök çevresindeki bakteri nüfusu tazelenir.
Nasıl: Damlama veya can suyu
Uygulama zamanı hakkında
Resmi takvimde 3 uygulama vardır: ekim veya dikim sonrası ilk gelişimde topraktan, çiçeklenme başlangıcında yapraktan, meyve tutumu ve gelişim başlangıcında topraktan.
Evet. Resmi tabloda karpuz, kavun, bal kabağı ve kabak aynı gruptadır.
Damlamada önce normal sulamayı yapın; sulamanın son 15–20 dakikasında ürünü gübre tankından verin, ardından 5 dakika temiz su geçirerek ürünü kök bölgesine indirin. Fide dikiminde can suyu olarak verilebilir. Sulanmayan (kıraç) karpuz tarlasında topraktan uygulamaları toprak nemliyken, yağmurdan önce veya hemen sonra ocak dibine can suyu olarak yapın.
1 L ürün + 0,5 L şilempe → 200 L su · 2 dekara kadar
Kollar uzayıp ilk çiçekler açarken, sabah erken veya akşam serinliğinde, hava 10–30 °C arasındayken püskürtün; arıların yoğun çalıştığı öğle saatlerinden kaçının. Yaprak yüzeyine yerleşen Bacillus türleri geniş yaprak alanında yapraktan besin alımına eşlik eder.
1 L ürün + 0,5 L şilempe → 300 L su · 3 dekara kadar
Uygulama sayısı değişmez: resmi takvimdeki 3 uygulama bakterileri köke yerleştirir, bakteriler kök çevresinde çoğalarak sonraki evrelerde de çalışmayı sürdürür.
Toprak 15 °C'yi geçince fide dikilir ya da tohum ekilir. Dikimden veya çıkıştan sonra verilen Proverim'deki B. subtilis ve B. megaterium köke yerleşir; kökün ılık toprakta hızla yayılmasına ve fidenin dikim durgunluğundan çabuk çıkmasına yardımcı olur.
1. uygulama · ekim veya dikim sonrası ilk gelişim · topraktan
Kollar hızla uzar, önce erkek sonra dişi çiçekler açar. Yapraktan uygulama yaprak yüzeyine yararlı bakteri taşır ve meyve tutumuna hazırlanan bitkiye eşlik eder. Tarlada yeterli arı bulunmasına dikkat edin.
2. uygulama · çiçeklenme başlangıcı · yapraktan
Meyveler tutup ceviz-yumruk büyüklüğüne gelirken su ve potasyum ihtiyacı katlanır. Topraktan uygulama, potasyum ve kalsiyumun çözülmesine yardım ederek meyve iriliğine, şekerine ve kabuk esnekliğine katkı sağlar.
3. uygulama · meyve tutumu ve gelişim başlangıcı · topraktan
Meyve hızla büyür, ardından şeker birikir. Sulamayı düzenli tutun, hasada yakın azaltın; takvimde ek uygulama yoktur.
Soğuk ya da ağır toprağa dikilen fide kök salamaz, haftalarca yerinde sayar; geç kalkan bitki sezonu kısa kapatır.
Arı azlığı, aşırı sıcak, yağmurlu günler ve fazla azot tutumu düşürür; eksik tozlanan meyve yamuk ve sivri uçlu büyür.
Fazla meyve yükü, su ve potasyum yetersizliği, zayıf kök ve tuzlu toprak meyvenin küçük kalmasına yol açar.
Kuruyan toprağa birden bol su verilmesi ya da yağmur, iç dokuyu kabuktan hızlı büyütür ve meyveyi yarar.
Genç yapraklarda demir, yaşlı yaprak kenarlarında potasyum, damar aralarında magnezyum eksikliği; tuz ve su stresi de yaprak kenarlarını kurutur.
Karpuzda ilk haftalarda kökün ne kadar hızlı yayıldığı tüm sezonu belirler. Damlamayla verilen Bacillus türleri kök bölgesine yerleşir ve yan kök oluşumunu destekler.
B. megaterium topraktaki bağlı fosforun bitkinin alabileceği hâle gelmesine yardımcı olur. Fosfor, genç kökün ve çiçeklenmenin temel besinidir.
B. licheniformis ve B. pumilus, yaz sıcağı, kuraklık ve tuzlu sulama suyu gibi stres koşullarında bitkiye destek olur.
Araştırma sonuçları ilgili çalışmalardaki suşlara ve koşullara aittir; Proverim'in beşli karışımı için birebir garanti değildir.
Sezonda 2 topraktan + 1 yapraktan uygulama. Dekarı girin, ihtiyacınızı ve en uygun ambalajı görün.
Karpuzda bitki probiyotiği
Topraktan uygulamada 1 L ürün 200 L suyla 2 dekara kadar, yapraktan uygulamada 1 L ürün 300 L suyla 3 dekara kadar yeter. Sezonda 2 topraktan + 1 yapraktan uygulama yapıldığı için 10 dekar için yaklaşık 13,3 L gerekir.
Evet. 1 L ürün önce ürünle gelen 0,5 L şilempe ile karıştırılır, sonra gübre tankına katılır. Damlamanın son 20–30 dakikasında vermek ürünü kök bölgesinde tutar. Hazırlanan karışım aynı gün kullanılmalıdır.
Evet. Aşılı ve aşısız fidede aynı 3 dönem ve aynı doz geçerlidir. Dikimden sonra can suyuyla veya damlamayla verilen ilk uygulama fidenin tutunma dönemine eşlik eder.
Sapın yanındaki kıvrık sülük kurur, toprağa değen kısım beyazdan krem-sarıya döner ve meyveye vurulduğunda tok bir ses gelir.
Hayır. Gübre programınıza devam edin. Bitki probiyotiği gübrenin yerini almaz; besinin köke daha iyi ulaşmasına ve kök gelişimine yardımcı olur. Hazır gübre karışımlarıyla tankta uzun süre bekletmeyin.
Sabah erken veya akşamüstü, hava sıcaklığı 10–30 °C arasındayken. Öğle sıcağında ve güçlü rüzgârda püskürtme yapmayın; yaprakların iki yüzü de ıslanmalıdır.
Evet. Topraktan uygulamaları toprak nemliyken, yağmurdan önce veya hemen sonra yapın. Yapraktan uygulama çiçeklenme başlangıcında sabah erken yapılır.
Karpuzda kök, çiçek ve meyve
Karpuz, son don tehlikesi geçip toprak 15 °C'yi aştıktan sonra ekilir ya da dikilir; Türkiye'de bu genellikle Nisan–Mayıs aylarına denk gelir. Akdeniz ve Ege'de alçak tünel ve malç altında Mart sonunda erkenci dikim yapılabilir. Tohum en az 18 °C toprakta çimlenir; soğuk toprağa erken ekim çıkışı bozar.
Karpuz, çeşide ve sulamaya göre sıra arası 1,5–3,5 m, sıra üzeri 0,5–1 m aralıkla ekilir veya dikilir. Aşılı fidede bitki çok güçlü geliştiği için normal dikimin yaklaşık üçte biri kadar fide kullanılır. Tohumla ekimde her ocağa 2–3 tohum konur, çıkıştan sonra en güçlü bitki bırakılır.
Karpuz hafif, kumlu-tınlı, süzek ve çabuk ısınan topraklarda, gündüz 25–30 °C sıcaklıkta en iyi yetişir. Uygun pH aralığı yaklaşık 6,0–7,0'dır. Tuzluluğa orta derecede hassastır; toprak EC'si yaklaşık 2,2 dS/m'yi aşınca verim düşmeye başlar.
Karpuz en iyi damla sulamayla, toprağı düzenli nemli tutacak şekilde sulanır. Dikimden sonra kökün derine inmesi için ölçülü, çiçeklenme ve meyve büyütme döneminde bol ve düzenli su verilir. Hasattan önceki 7–10 günde sulamayı azaltmak şekeri artırır, çatlamayı azaltır.
Karpuzda ekim veya dikimden önce dekara kuru tarımda yaklaşık 50 kg, sulu tarımda 70 kg 15-15-15 + çinko taban gübresi verilir; ara çapada yaklaşık 20 kg kalsiyum amonyum nitrat uygulanır. Azotun bir kısmı çiçeklenme öncesi, ilk meyve tutumu ve meyveler ceviz büyüklüğüne geldiğinde bölünerek verilir; meyve büyütmede potasyum, kalsiyum ve magnezyum öne çıkar. Proverim bu programın yerini almaz, besinin köke ulaşmasına yardım eder.
Karpuz başlangıçta fosforu, meyve döneminde ise potasyumu sever; şekerin meyveye taşınması ve iri meyve için potasyum en önemli besindir. Kalsiyum kabuğun esnekliği, magnezyum yaprağın yeşil kalması için gereklidir. Fazla azot kol ve yaprağı büyütür ama meyve tutumunu düşürür, tadı azaltır.
Karpuz, kuruyan toprağa birden bol su verildiğinde ya da yağmur yağdığında iç doku kabuktan hızlı büyüdüğü için çatlar. Olgunlaşmaya yakın aşırı sulama, fazla azot ve kalsiyum-bor eksikliği çatlamayı artırır. Sulamayı düzenli tutun, hasada yakın azaltın.
Karpuzun büyümemesinin en sık sebepleri su ve potasyum yetersizliği, bitki başına fazla meyve, zayıf tozlanma ve kökün iyi çalışmamasıdır. Soğuk toprağa erken dikim, tuzlu su ve kaymak bağlayan toprak da kökü sınırlar. Meyve büyütme döneminde düzenli sulama ve dengeli potasyum en belirleyici iki uygulamadır.
Karpuzun yamuk, bir ucu sivri ya da boğumlu büyümesi çoğunlukla eksik tozlanmadan kaynaklanır; tohum bağlamayan taraf gelişmez. Arı azlığı, çiçeklenmede yağmur ve aşırı sıcak buna yol açar. Su stresi ve meyvenin büyürken sıkışması da şekli bozar; tarla kenarına arı kovanı yerleştirmek tozlanmayı artırır.
Karpuz yapraklarında sararma çoğunlukla besin eksikliğinden kaynaklanır: genç yapraklarda yaygın sararma demir, yaşlı yaprakların kenarlarında sararıp kavrulma potasyum, damar aralarında sararma magnezyum eksikliğidir. Aşırı sulamada havasız kalan kök ve tuzlu toprak da sararmaya yol açar. Lekeli ve hızla yayılan sararmalarda bitki koruma uzmanına danışın.
Bacillus, karışım ve uygulama
Karpuz yapraklarının kenardan kuruması en sık potasyum eksikliği, tuz birikimi ve aşırı sıcakta su stresinden olur. Meyve yükü binince potasyum ve magnezyum yaşlı yapraklardan meyveye çekilir, bu yapraklar erken kurur. Yaprak kaybı meyveyi güneş yanığına açık bırakır ve şekeri düşürür.
Karpuz, çoğu ticari çeşitte dikimden 78–90 gün sonra, meyve sapına en yakın sülük kuruduğunda toplanır. Toprağa değen kısmın beyazdan krem-sarıya dönmesi, kabuğun parlaklığını kaybedip matlaşması ve vurulduğunda tok ses vermesi diğer ölçütlerdir. İyi olgunlaşmış meyvede suda çözünür kuru madde (Brix) %10 civarına ve üstüne çıkar.
Karpuzda dekara verim Türkiye genelinde ortalama 4–6 ton civarındadır. Aşılı fide, damla sulama, malç ve dengeli gübrelemeyle yönetilen tarlalarda verim bunun belirgin şekilde üzerine çıkabilir; kıraç tarımda ise daha düşüktür. Verimi en çok bitki başına meyve sayısı, meyve iriliği ve su yönetimi belirler.
Karpuz verimini artırmak için toprak ısındıktan sonra dikim, uygun aralık, tarlada yeterli arı, düzenli damla sulama ve meyve döneminde güçlü potasyum beslemesi gerekir. Bitki başına bırakılan meyve sayısını sınırlamak meyve iriliğini artırır. Kök bölgesini canlı tutmak, kilitli fosfor ve potasyumun alınmasını kolaylaştırır.
Çekirdeklik karpuz, meyve eti yerine iri çekirdeği için yetiştirilen karpuz tipidir ve çoğunlukla kıraç koşullarda tohumla ekilir. Meyve tam olgunlaşıp kabuk sertleşince hasat edilir, çekirdekler ayrılıp kurutulur. Kıraçta ekimi toprak nemini kaybetmeden yapmak ve geniş aralık bırakmak verim için önemlidir.
Proverim'deki 5 Bacillus türü karpuzun kök bölgesine yerleşerek kökün ılık toprakta hızla yayılmasına, çiçek ve meyve tutumunun dengelenmesine ve meyve dolumunda besin akışının sürmesine yardımcı olur. Bağlı fosfor, potasyum ve kalsiyumun çözülmesine katkı sağlar, kökün sıcak, kuraklık ve tuz stresine dayanmasını destekler.
Karpuza Proverim resmi takvime göre 3 kez verilir: ekim veya dikim sonrası ilk gelişimde topraktan, çiçeklenme başlangıcında yapraktan ve meyve tutumu ile gelişim başlangıcında topraktan. Topraktan uygulamada 1 L ürün önce 0,5 L şilempe ile karıştırılır, 200 L suyla 2 dekara kadar verilir. Yapraktan uygulamada 1 L ürün + 0,5 L şilempe 300 L suyla 3 dekara kadar püskürtülür.
Evet, Proverim NPK, kalsiyum ve diğer gübrelerle aynı programda damlamadan verilebilir. Bakırlı ürünlerle ve dezenfektanlarla ise aynı tankta karıştırılmamalı, aralarına en az 7–10 gün ara verilmelidir. Karışımı hazırlarken önce ürünü şilempe ile karıştırıp sonra suya ekleyin.
Evet, karpuzda 3 uygulamadan biri yapraktandır: çiçeklenme başlangıcında. Diğer ikisi (ilk gelişim ve meyve tutumu) topraktan yapılır. Yapraktan uygulamayı sabah erken veya akşam serinliğinde, hava 10–30 °C arasındayken ve arıların yoğun çalışmadığı saatlerde yapın.
Karpuzun 3 kritik anında yararlı bakteri desteği. 1 litre, 2 dekar.